2018-2030: Restauratie van de gevels

Terug naar de projectpagina over het Justitiepaleis

In 2018 werden de studies aangevat voor de restauratie van de gevels van het Justitiepaleis. De opdracht werd toegewezen aan het studiebureau PERSPECTIV architecten ( architectenbureau Karel Breda). Gezien de omvang en de complexiteit van het gebouw, zal de restauratie in verschillende fases voorzien worden.

Oorspronkelijk was de restauratie van de gevels en de onderbouw van de koepel voorzien in vier fasen. Om de uitvoering van de werken te versnellen, werden bepaalde zones samengevoegd zodat de werken nu in drie fasen zullen worden uitgevoerd.

In de eerste fase zal de gevel aan de kant van het Poelaertplein, met inbegrip van het peristilium en het plein dat zich voor het Justitiepaleis bevindt,  en de sokkel van de koepel worden gerestaureerd.

De gevels aan de kant van de Miniemenstraat, de Wolstraat en de Wynantstraat volgen hierna.

De bedoeling is om de restauratie van alle gevels van het Justitiepaleis tegen 2030 af te ronden en het gebouw tegen dan stellingvrij te maken. Ook zullen de ramen verbeterd worden met het oog op duurzaam energieverbruik (thermische prestatie, warmtetransmissie).

De totale kostprijs voor de restauratie van de gevels wordt momenteel geraamd op iets meer dan 87 miljoen euro (incl. BTW).

Fase 1 van de gevelrestauratie

Alvorens de gevels kunnen gerestaureerd worden, moeten de stellingen aangepast worden. In maart 2021 wordt gestart met het aanpassen van de stellingen aan de hoofdgevel.

De stellingen aan de hoofdgevel werden begin de jaren 2000 geplaatst als een preventieve veiligheidsmaatregel om mogelijke vallende stenen op te vangen. Hierdoor kon de hoofdingang van het Justitiepaleis functioneel en toegankelijk blijven.

De stellingen, eigendom van de federale overheid, moeten aangepast worden om de restauratiestudie van de hoofdgevel in alle veiligheid uit te voeren. De stellingen worden  gecontroleerd, bepaalde verweerde elementen worden vervangen en de verankeringen worden waar nodig versterkt. Indien nodig worden planken vervangen zodat in alle veiligheid kan worden gewerkt.

Dank zij deze aanpassingen kunnen reeds proefnemingen en proefrestauraties uitgevoerd worden op de gevelstenen. De verankeringen van de gevelstenen worden in kaart gebracht en indien nodig worden onmiddellijke pijnpunten verholpen  (versteviging of vervanging van stenen, stoppen van waterinsijpeling) om de veiligheid te garanderen.

Er zal ook onderzocht moeten worden hoe de comforteigenschappen (thermische prestatie, warmtetransmissie) van de ramen kan worden verbeterd met het oog op duurzaam energieverbruik.

De veiligheidseisen die gepaard gaan met hoog-risico processen in het Justitiepaleis kunnen weliswaar een invloed hebben op deze termijn. Zo is het mogelijk dat werken op de stellingen tijdelijk worden geschorst als een  hoog-risicoproces plaats vindt in het Justitiepaleis (veiligheidsaspect van het proces).

Gelijktijdig met de aanpassing van de stellingen, zal de studieopdracht voor de restauratie van de gevel aan de kant van het Poelaertplein aanvatten, met inbegrip van eventuele proefrestauraties, om de eigenlijke werken zo efficiënt mogelijk te kunnen uitvoeren.

Gezien de beschermde status van het Justitiepaleis volgen de Directie Cultureel Erfgoed van het Brussels Gewest en de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen de studies mee op.

Na de studie voor de restauratie van de gevel aan het Poelaertplein moeten de nodige vergunningen en attesten aangevraagd worden. Vervolgens kan de gunningsprocedure voor de werken en het aanstellen van een aannemer van start gaan.

De kwaliteit van de studie en de uitvoering van de werken binnen het budget zijn de twee belangrijkste punten om over te gaan tot de uitvoering van de volgende fase.

Technische fiche

Eigenaar: Belgische staat
Opdrachtgever: Regie der Gebouwen
Gebruiker: FOD Justitie
Studiebureau restauratiestudie gevels: PERSPECTIV architecten (architectenbureau Karel Breda)
Aannemer aanpassingswerken stellingen: Monument Vandekerckhove
Kostprijs aanpassing stellingen: ca. 1,5 miljoen euro (incl.btw)
Aannemer restauratie gevels: nog te bepalen
Einde restauratie 4 gevels: 2030
Raming totale kostprijs restauratie 4 gevels: ca. 87 miljoen euro (incl. btw)